शोधा
भारत बातम्या करिअर बिझनेस फायनन्स कायदे समाज ई-बुक्स विशेष संपादकीय
भारत बातम्या करिअर बिझनेस फायनन्स कायदे समाज ई-बुक्स विशेष संपादकीय
प्रसिद्ध भारत

उत्तरदायित्व

कायदे
English: Accountability
Hindi: जवाबदेही

कृती, निर्णय किंवा कार्यप्रणालीबाबत जबाबदारी स्वीकारण्याची वैधानिक व नैतिक बांधिलकी. सत्ताधारी किंवा अधिकाऱ्यांनी आपल्या कृतींसाठी स्पष्टीकरण देण्याची सक्ती.

सविस्तर स्पष्टीकरण

उत्तरदायित्व म्हणजे एखाद्या व्यक्ती, संस्था किंवा सत्ताधारी यांना त्यांच्या निर्णयांबद्दल व कृतींबद्दल स्पष्टीकरण देण्याची कायदेशीर व नैतिक जबाबदारी. लोकशाही व्यवस्थेत उत्तरदायित्व हे पारदर्शक प्रशासनाचे मूलभूत तत्त्व मानले जाते. शासकीय यंत्रणा, न्यायव्यवस्था आणि सार्वजनिक निधी हाताळणाऱ्या संस्थांवर हे तत्त्व विशेषतः लागू होते. उत्तरदायित्वाची अंमलबजावणी लेखापरीक्षण, माहिती अधिकार, संसदीय नियंत्रण आणि न्यायालयीन पुनरावलोकनाद्वारे केली जाते.

उदाहरण

माहिती अधिकार कायद्यामुळे शासकीय अधिकाऱ्यांचे उत्तरदायित्व अधिक स्पष्ट झाले आहे.

संबंधित विभाग: सुशासन व पारदर्शकता